In de naam Utrecht zit 'recht'. Dat besefte ik tijdens de voorstelling 'Rechter kan niet' in het Huis aan de Werf, een theaterdebat over rechtspraak en rechtvaardigheid in een tijd waarin media en emotie meer invloed op de rechtspraak hebben dan 30 jaar geleden. Een debat waarin ook ik mocht optreden!
Het ging om de vraag welke straf het publiek van nu vindt dat de zeven Molukse treinkapers van de trein in Wijster (waarbij 3 doden vielen) zouden moeten krijgen. Aardig genoeg kwam het Utrechtse publiek gemiddeld op dezelfde straf uit als de rechter in 1976, zonder dat men wist hoe hoog die straf was. Ondanks dat er in Nederland nu zwaarder wordt gestraft, is er blijkbaar ook een constante in ons rechtsgevoel.

In actie in 'Rechter kan niet'. Fotograaf: Hans Roggen (www.hansroggen.nl)

Toch viel me ook op hoe gemakkelijk mensen zich lieten verleiden tot een oordeel. Waarbij ik slechts één toeschouwer zachtjes 'doodstraf' hoorde mompelen. Na de voorstelling zei men mij dat het in andere steden niet altijd bij mompelen blijft…
In Utrecht zit dus 'recht'. En daar blijkt veel 'mensenrecht' bij te zitten. 'Mensenrechten' lijken op gemeentelijk niveau niet zo'n rol te spelen. Nederlanders ervaren ze toch vooral als iets voor Buitenlandse Zaken en Amnesty International.
In werkelijkheid doen we als gemeente heel veel aan 'mensenrechten'. Alleen heet het anders, namelijk 'zorg voor dak- en thuislozen', 'ouderenzorg', 'vredeseducatie', 'homo-emancipatie', 'kinderparticipatie', 'privacybescherming', 'de aanpak van vrouwenhandel', 'opvang van asielzoekers' of 'anti-discriminatiebeleid'.
Bovendien blijkt Utrecht zeer veel burgerinitiatieven, comités, juridische en gerechtelijke organisaties, ngo's, onderzoeksinstellingen, expertisecentra, nationale commissies, scholen, buurtcomités en vrijwilligers te tellen die zich met mensenrechten bezighouden. Zo is het één van de top-onderzoeksgebieden van onze universiteit, opent komende zomer het nieuwe Nationaal Instituut voor de Rechten van de Mens in Utrecht zijn deuren en doet eenvijfde van de Utrechters op dit terrein vrijwilligerswerk.
Utrecht is dus een echte (mensen)rechtenstad. Reden te meer om al deze organisaties en initiatieven met elkaar in contact te brengen en te zien wat dat voor de stad kan opleveren. In én buiten het theater!
 
mr. A. Wolfsen
17-01-2011

Terug naar overzicht blogs.