Omgevingsvisie Waterbeleid

Wat wil de gemeente en waarom?

De gemeente heeft de taak de volksgezondheid en het milieu te beschermen en om wateroverlast te voorkomen. Zo heeft  zij de plicht om te zorgen voor het afvalwater, hemelwater en grondwater. Met het waterbeleid wil de gemeente rekening houden met alle manieren waarop mensen van water gebruik maken, zorgen voor een goede afvoer en voor een goed natuurbeheer.

  • Het afvalwater van alle bebouwing wil de gemeente Utrecht op een veilige wijze, zonder risico’s voor de volksgezondheid en het milieu verwerken.
  • Het hemelwater dat andere eigenaren niet op hun terrein kunnen verwerken moet de gemeente verwerken zonder dat er wateroverlast ontstaat.
  • Grondwateroverlast in openbaar gebied wil de gemeente voorkomen en daar waar het nu nog voorkomt structureel verminderen.
grasveld waarvan delen onder water staan na regen

De gemeente werkt met  andere overheden aan het klimaatbestendiger maken van de regio. Samen met de waterschappen wil de gemeente ook zorgen voor veilig, gezond en aantrekkelijk oppervlaktewater, waarlangs je goed kunt wonen, werken en recreëren.

Hoofddoel is een samenhangend, doelmatig, voor de burger inzichtelijk waterbeheer dat gericht is op verschillende vormen van menselijk gebruik en natuur. In de nota Plan Gemeentelijke Watertaken Utrecht, 2016 – 2019 (pdf, 13 MB) wordt dit beleid uitgebreid beschreven en toegelicht.

Wat doet de gemeente?

De gemeente is verantwoordelijk voor de inzameling en het transport van afvalwater dat afkomstig is van huizen en bedrijven. Huiseigenaren zijn zelf verantwoordelijk voor de aansluiting op het riool. Op dit punt (vanaf de perceelgrens) neemt de gemeente de verantwoordelijkheid over.

De gemeente beheert een groot deel van de wijkwatergangen. We beheren en onderhouden 250 km sloten en vijvers in de gemeente.

De gemeente is ook verantwoordelijk voor de zorg voor het regenwater en het grondwater.

Bij grondwaterproblemen is de gemeente het eerste aanspreekpunt voor de burger. Tot slot is de gemeente verantwoordelijk voor het vaar- en ligplaatsenbeleid in het grootste gedeelte van de stad. Het vaar- en ligplaatsenbeleid is vastgelegd in de Havenatlas.

Samenwerking

De gemeente werkt samen met de provincie en met de hoogheemraadschappen De Stichtse Rijnlanden (HDSR) en Amstel, Gooi en Vecht (AGV). De hoogheemraadschappen beheren de ‘grote watergangen’, zoals de grachten, de Kromme Rijn, de Vecht en de afvalwaterzuiveringsinstallaties.

De waterschappen zorgen voor een goede kwaliteit van het oppervlaktewater en zorgen voor het onderhoud van de meeste wateren. Rijkswaterstaat beheert en is bevoegd gezag voor het Amsterdam Rijnkanaal, het Merwedekanaal en de Vaartsche Rijn. De gemeente is daarbij een belangrijke partij vanwege de inrichting van oevers en de verantwoordelijkheid voor kruisende verbindingen.

De provincie is verantwoordelijk voor de kwaliteit van het grondwater en van het zwemwater en is het aanspreekpunt voor grotere of specifieke grondwateronttrekkingen. De officiële zwemwaterlocaties zijn de Haarrijnseplas, de plas Strijkviertel en de zwemplas in de Voorveldsepolder.

Aan welke regels toetst de gemeente?

Bij de beoordeling van een aanvraag voor een omgevingsvergunning toetst de gemeente of de aanvraag voldoet aan de geldende milieu- en bouwregelgeving. De gemeente stelt eisen aan of en op welke wijze afvalwater- en hemelwater op de gemeentelijke riolering mogen worden geloosd. Bij specifieke lozingen stelt de gemeente ook eisen aan de omvang en kwaliteit van de lozingen. Verder adviseert de gemeente bij nieuwbouw over het minimaal te hanteren vloerpeil om (grond)wateroverlast te voorkomen.

Bij activiteiten bij watergangen en waterkeringen (dijken), zoals de aanleg van steigers, toetst de gemeente aan het bestemmingsplan en stemt af met het waterschap over de regels die het waterschap hanteert.

Wetgeving

In artikel 4.22 van de Wet Milieubeheer staat dat elke gemeente een Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) moet hebben. In Utrecht is dit het Plan Gemeentelijke Watertaken Utrecht, 2016-2019. De gemeente kan op basis van het rioleringsplan beoordelen in welke gebieden of in welke situaties aanvullende regels nodig zijn voor hemelwaterlozingen op het riool of in de bodem. Overige wet- en regelgeving die van toepassing kan zijn bij een aanvraag omgevingsverguning kan zijn: het Bouwbesluit, de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht, de Wet ruimtelijke ordening, het Besluit ruimtelijke ordening.

Meer informatie

In de nota Plan Gemeentelijke Watertaken Utrecht, 2016 – 2019 (pdf, 13 MB) wordt het beleid uitgebreid toegelicht. De gemeenteraad heeft de nota op 25 juni 2015 vastgesteld.

Relatie met ander beleid

Het waterbeleid heeft een relatie met de volgende beleidsthema’s: