Toespraak burgemeester Sharon Dijksma
Bij tentoonstelling Femicide van Open Mind
17 september 2026, Mariaplaats
Geachte aanwezigen,
Graag begin ik met een citaat.
Heel kort, vier woorden, maar heel krachtig:
Geen bloemen, maar beleid.
Dat was de oproep van cabaretier Lisa Loeb, toen zij sprak bij een demonstratie van de Dolle Mina’s.
Een demonstratie in Rotterdam, maar ze zijn even waar in Utrecht.
En in alle andere steden die deze reizende tentoonstelling aan doet.
Het is daarom belangrijk dat ook Utrechters deze verhalen kennen.
Bloemen heb ik vandaag niet meegebracht.
En over beleid zal ik het niet uitgebreid hebben vandaag.
Maar ik geloof wel dat we vooruit gaan.
Want partner- en expartnergeweld staat nu bovenaan de politieke agenda.
De voortekenen worden eerder herkend.
Fietsroutes, parken, pleinen en straten worden veiliger.
Ook kijken we nadrukkelijk naar de potentiële plegers.
Naar de trauma’s, patronen en overige problematiek die hen tot hun daden brengt.
En tegelijkertijd is de ongemakkelijke waarheid ook:
Er zullen nieuwe verhalen blijven bij komen.
Want tegelijkertijd is er ook deze realiteit: elke 8 dagen is er dode te betreuren.
Een vrouw die om het leven kwam door moord- of doodslag.
En ook Utrecht is niet immuun voor zulk geweld.
Als burgemeester voel ik mij verantwoordelijk voor een veilige stad.
Voor iedereen, ongedacht geslacht, etniciteit, of seksuele voorkeur.
Al eeuwenlang, al sinds de Vrede van Utrecht, staan mensenrechten hier centraal.
Dat schept een verplichting, een verplichting om vrouwen te beschermen.
2026 moet het jaar worden waarin vrouwen alle ruimte krijgen, zei ik in mijn nieuwjaarsspeech.
En daar werken wij keihard aan.
U leest hier de verhalen van 13 slachtoffers van dit geweld.
Zodat zij nooit worden vergeten.
Maar ook: zodat we herhaling kunnen voorkomen.
Zo veel mogelijk.
Zodat we voortekenen herkennen, onze zonen opvoeden, ingrijpen als we het in de omgeving mis zien gaan.
Dat laatste is belangrijk.
Omstanders kunnen herhaling voorkomen.
Omstanders kunnen iemand uit een onveilige situatie halen.
Door het niet zomaar te laten gebeuren.
Door in gesprek te gaan.
Met het slachtoffer, en misschien wel met de dader.
Die oproep zou ik dus echt willen doen vandaag.
Als je iets ziet, als je iets hoort: doe er iets mee.
Ik hoop dat deze tentoonstelling deze verhalen levend houdt.
En ik hoop dat het mensen aanzet tot handelen.
Want als je ingrijpt in een onveilige situatie, dan red je mogelijk een leven.
Dankuwel.
Hulp en contactBurgemeester Sharon Dijksma
Postadres
Burgemeester Sharon Dijksma
Postbus 16200
3500 CE Utrecht