Onderzoek en cijfers Privacyverklaring

Privacyverklaring GGD Gezondheidsmonitor 2022

Wij, de afdeling Volksgezondheid van de gemeente Utrecht (hierna Volksgezondheid), doen om het jaar onderzoek naar de gezondheid, welzijn en leefstijl van volwassenen en ouderen. Dit onderzoek heet de Gezondheidsmonitor. Dit wordt dit jaar in een landelijke samenwerking met alle GGD’en als GGD Gezondheidsmonitor uitgevoerd om de gevolgen van de coronaperiode in kaart te brengen. De GGD Gezondheidsmonitor 2022 vindt plaats van 6 september tot en met 9 december 2022 onder volwassenen (18 – 64) en ouderen (65+). Er kan via internet of op papier mee worden gedaan.

De gemeente Utrecht is bij wet verplicht om dit onderzoek uit te voeren. Dit is bepaald in de Wet publieke gezondheid (Wpg). De Gezondheidsmonitor wordt eens in de 4 jaar uitgevoerd. De Wpg beschrijft daarnaast de verplichting om Gezondheidsonderzoek bij Rampen (GOR) uit te voeren. De coronapandemie raakt samenlevingen wereldwijd en bedreigt de gezondheid op korte en lange termijn. Daarom is de coronapandemie gedefinieerd als ramp.

De GGD Gezondheidsmonitor 2022 is een samenwerking tussen Volksgezondheid, GGD’en, GGD GHOR Nederland (de landelijke vereniging van GGD’en), het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). De GGD Gezondheidsmonitor 2022 wordt door Volksgezondheid en alle GGD’en in Nederland op dezelfde manier en in dezelfde periode van het jaar uitgevoerd. Dit doen Volksgezondheid en de GGD’en op verzoek van het ministerie van VWS (Volksgezondheid, Welzijn en Sport). VWS heeft het RIVM de opdracht gegeven de GGD’en en Volksgezondheid hierbij te ondersteunen. Bijvoorbeeld in de opzet en uitvoer van het onderzoek, maar ook in het verwerken van de gegevens. Ook ondersteunt het CBS de GGD Gezondheidsmonitor, onder andere door de steekproef uit te voeren.

Deze meting van de GGD Gezondheidsmonitor is onderdeel van een breder onderzoeksprogramma naar de gevolgen van de coronaperiode. In dit programma wordt samengewerkt met Netwerk GOR. Netwerk GOR is een samenwerking van het RIVM, GGD GHOR Nederland, het Nivel en ARQ Nationaal Psychotrauma Centrum. Het onderzoeksprogramma wordt gefinancierd door ZonMw in opdracht van het ministerie van VWS.

Voor de GGD Gezondheidsmonitor 2022 verwerken de betrokken partijen (bijzondere) persoonsgegevens. In deze privacyverklaring beschrijft Volksgezondheid op welke manier zij in de GGD Gezondheidsmonitor 2022 omgaat met de (bijzondere) persoonsgegevens. En op welke manier Volksgezondheid ervoor zorgt dat deze goed worden beveiligd. Dit gaat om gegevens uit de ingevulde vragenlijsten en de resultaten van het onderzoek daaruit.

Doel GGD Gezondheidsmonitor 2022

We voeren de GGD Gezondheidsmonitor 2022 uit voor de volgende doelen, specifiek voor de doelgroep volwassenen en ouderen:

  • Kennis verkrijgen over de gezondheidssituatie van de inwoners van Utrecht. En het volgen van deze gezondheidssituatie in de tijd, zodat we kunnen monitoren hoe deze zich ontwikkelt;
  • Het doen van gezondheidsonderzoek na een ramp, in dit geval de coronacrisis;
  • Het ontwikkelen van lokaal en landelijk beleid om de gezondheid van de bevolking te verbeteren.

Verwerkt Volksgezondheid persoonsgegevens van mij en zo ja, welke?

Om de bovenstaande doelen te halen, gebruikt Volksgezondheid een vragenlijst (digitaal en schriftelijk). Hiermee worden gegevens over personen verzameld. Niet iedere inwoner van 18 jaar en ouder wordt uitgenodigd voor ons onderzoek. Het CBS doet op verzoek van Volksgezondheid een steekproef voor de GGD Gezondheidsmonitor 2022. Hiermee worden willekeurig volwassenen (18-64 jaar) en ouderen (65 jaar en ouder) geselecteerd die in de gemeente Utrecht wonen (exclusief geheime adressen). Volksgezondheid heeft de opdracht gegeven aan I&O Research om uitnodigingen voor deelname te versturen en daarna de ingevulde vragenlijsten te verzamelen. I&O Research ontvangt hiervoor de steekproefgegevens van het CBS. Een groep van in totaal 350 personen wordt aan de deur benaderd als zij niet hebben meegedaan na de eerste uitnodiging. Hiervoor krijgen zij eerst een brief thuis. Daarmee kunnen zij zich afmelden voor deze benadering aan de deur bij I&O Research. Het benaderen aan de deur vindt plaats in oktober en november. Op deze manier wordt geprobeerd de deelname te verhogen onder groepen waar weinig respondenten zijn, vanwege taalvaardigheid.

Daarnaast worden de gegevens uit de steekproef gebruikt om na afloop van het veldwerk VVV Cadeaukaarten te kunnen versturen naar prijswinnaars. Er worden VVV Cadeaukaarten verloot onder alle respondenten die de vragenlijst digitaal of schriftelijk helemaal hebben ingevuld. Een respondent kan aangeven of ze mee willen doen met deze prijsverloting. Alleen van de winnaars wordt vervolgens het adres uit het steekproefbestand gehaald om de VVV Cadeaukaarten te kunnen verzenden.

Voor de GGD Gezondheidsmonitor 2022 is het geen doel om bijzondere en terug te leiden persoonsgegevens te verwerken. Het doel is om een landelijk beeld te krijgen van de gezondheid. Voor Volksgezondheid, GGD’en en het RIVM is het niet mogelijk direct te herleiden wie welke antwoorden heeft gegeven. Maar met de combinatie van de gegeven antwoorden kan herleiding naar de persoon in hoge uitzondering mogelijk zijn. Het CBS werkt ook mee aan dit onderzoek. Het CBS kan gegevens wel direct herleiden naar u als persoon. Zij doen dit alleen voor doelen die in lijn zijn met de Wet op het CBS. Het CBS zal op basis van het volgnummer de gegevens uit de vragenlijst koppelen aan gegevens bij het CBS. Dit doen ze onder andere om de resultaten te wegen. Bevolkingsgroepen die in verhouding weinig hebben meegedaan, tellen dan zwaarder mee in de resultaten. Zo geeft de monitor een goed beeld van alle bevolkingsgroepen.

Bij de opzet van het onderzoek wordt geprobeerd de mogelijkheid om terug te leiden zo klein mogelijk te maken. Omdat een niet directe koppeling tot een persoon niet helemaal kan worden tegengegaan, én het CBS-persoonsgegevens koppelt op basis van een code, wordt er voor het onderzoek een Data Protection Impact Assessment (DPIA) uitgevoerd.

In de vragenlijsten komen de volgende onderwerpen aan bod:

  • Persoonsgegevens: geslacht, geboortejaar, samenstelling van het huishouden, opleidingsniveau, werksituatie, financiële situatie, vrijwilligerswerk
  • Bijzondere persoonsgegevens: algemene gezondheid, chronische aandoeningen, welstand, mentale gezondheid, lengte en gewicht, roken, gebruik van alcohol, bewegen, vallen (65+) mantelzorg geven, gebruik van zorg, ouderschap, sociale steun, sociale contacten, ouderschap (18-64 jarigen), gezondheidsvaardigheden, woonomgeving, gevolgen coronaperiode

U kunt een inkijkexemplaar van de vragenlijst van Volksgezondheid aanvragen door te mailen naar gezondheidsmonitor@utrecht.nl.

Op welke manier gebruikt Volksgezondheid de gegevens van de ingevulde vragenlijsten?

Volksgezondheid maakt rapportages op basis van de resultaten van de GGD Gezondheidsmonitor 2022 en publiceert deze op Volksgezondheidsmonitor Utrecht. Door alleen te rapporteren over groepen zijn deze resultaten niet terug te leiden naar personen. De rapportages worden gebruikt om beleid rond gezondheid te kunnen opmaken.

De landelijke samenwerkingspartners RIVM en CBS kunnen voor onderzoek en publicatie gebruik maken van de in de GGD Gezondheidsmonitor 2022 verzamelde gegevens. Ook voor deze onderzoeken geldt dat in de uiteindelijke rapportages alleen over groepen wordt gesproken, waardoor personen niet direct herkenbaar zijn. GGD GHOR Nederland kan voor onderzoek en publicatie alleen gebruik maken van een dataset met anonieme gegevens die zij van het RIVM ontvangt.

Het RIVM en het CBS zijn zelfstandig verwerkingsverantwoordelijk voor de persoonsgegevens die zij verwerken. Dit betekent dat zij bepalen voor welke doelen en met welke middelen de persoonsgegevens worden verwerkt. Zij moeten daarom informatie geven over de verwerkingen die zij uitvoeren op de persoonsgegevens.

Basis uitvoering GGD Gezondheidsmonitor 2022

Volksgezondheid voert dit onderzoek uit om de gezondheid van de Utrechtse bevolking te bewaken. Gemeenten zijn dit verplicht volgens de wet. Dit staat omschreven in de Wet publieke gezondheid (artikel 2 lid 2a en b en artikel 5aWet publieke gezondheid). Bij rampen zoals de coronacrisis is dit nog belangrijker. Want met dit onderzoek meten we de gezondheid van de bevolking tijdens en na de coronacrisis. De verplichting om gezondheidsonderzoek na rampen (GOR) te doen staat ook in de Wet publieke gezondheid (artikel 2 lid 2 sub g)

Bij het uitvoeren van de GGD Gezondheidsmonitor 2022 gebruikt Volksgezondheid alleen de gegevens die voor het uitvoeren van deze wettelijke taak noodzakelijk zijn.

Deelname aan de GGD Gezondheidsmonitor 2022 is vrijwillig. Door de vragenlijst in te vullen (en op te sturen bij schriftelijke deelname), gaat u akkoord met de deelname aan de GGD Gezondheidsmonitor 2022. We wijzen u hierop als u start met het invullen van de vragenlijst. U kunt er altijd voor kiezen om bepaalde vragen niet te beantwoorden of uw deelname helemaal te stoppen. Uw antwoorden zullen altijd vertrouwelijk worden behandeld. Uw antwoorden worden veilig opgeslagen en worden niet gedeeld met partijen die niet in deze privacyverklaring worden genoemd.

Wie ontvangen de met de GGD Gezondheidsmonitor 2022 verzamelde gegevens?

Binnen Volksgezondheid hebben alleen medewerkers die de gegevens van het onderzoek verwerken, toegang tot de gegevens. De antwoorden worden helemaal vertrouwelijk behandeld en verwerkt. Volksgezondheid maakt gebruik van onderzoeksbureau I&O Research voor het afnemen van de vragenlijst en de tijdelijke opslag van data. Deze externe partij volgt strenge voorwaarden zoals beveiligingsmaatregelen en geheimhoudingsplicht. Er is met deze partij een verwerkersovereenkomst afgesloten waarin deze voorwaarden zijn vastgelegd.

Het RIVM en het CBS ontvangen de resultaten van de ingevulde vragenlijsten, zonder de vragen die door Volksgezondheid zijn gesteld. Dit is vastgelegd in de afspraken die de samenwerkende partijen hebben gemaakt in een zogenoemd convenant. GGD GHOR Nederland, de landelijke vereniging van GGD’en, verwerkt de persoonsgegevens voor de GGD'en. GGD GHOR Nederland zorgt daarbij dat de bestanden worden geschoond. GGD GHOR Nederland kan daarnaast een bestand ontvangen zonder gegevens waarmee personen herkenbaar zouden kunnen zijn. GGD GHOR Nederland kan daarmee als landelijke koepel Volksgezondheid en de GGD’en ondersteunen bij de uitvoering van analyses op landelijk niveau.

Volksgezondheid, de GGD’en, het RIVM, GGD GHOR Nederland en het CBS vinden privacy erg belangrijk. Bij de opzet van het onderzoek wordt geprobeerd de mogelijk te herleiden gegevens zoveel mogelijk te beperken. Daarnaast zijn er meerdere maatregelen zodat de ingevulde vragenlijsten goed worden beveiligd. Er wordt voor de verzending van databestanden bijvoorbeeld gebruik gemaakt van beveiligde programma’s met tweestapsverificatie. Daarnaast hebben alleen medewerkers die betrokken zijn bij de GGD Gezondheidsmonitor 2022 toegang tot de ingevulde vragenlijsten. Bovendien zijn de onderzoekers verplicht tot geheimhouding.

Derden mogen onderzoek uitvoeren met het landelijke databestand van de GGD Gezondheidsmonitor 2022. Zij moeten hiervoor een aanvraag doen op. De aanvraag wordt vervolgens beoordeeld door de registratiecommissie Gezondheidsmonitors. Deze commissie bekijkt of de aanvraag voldoet aan de vastgelegde afspraken. De afspraken zijn te vinden op www.monitorgezondheid.nl onder ‘uitleg en criteria’. Op het moment dat derden toegang krijgen tot het databestand en willen analyseren, kan dit alleen via de Remote Access (RA) omgeving van het CBS. Hiervoor heeft de betreffende partij een CBS-instellingsmachtiging nodig.

 

Hoe lang worden de gegevens die verzameld zijn met de GGD Gezondheidsmonitor 2022 bewaard?

De GGD Gezondheidsmonitor 2022 heeft ook als doel om de gezondheidssituatie van volwassenen en ouderen te volgen in de tijd (monitoren). Zo kunnen veranderingen in de gezondheid en de effectiviteit van het gezondheidsbeleid worden gemeten. Dit betekent dat Volksgezondheid ook in de toekomst toegang moet hebben tot het databestand van de GGD Gezondheidsmonitor. Zo kunnen zij de eerdergenoemde doelen behalen en de eerder genoemde taken juist blijven uitvoeren. Voor de uiteindelijke bestanden waarmee de analyses worden gedaan bepaalt de wet geen vaste termijn.

Voor doorlopende onderzoeken zoals de Gezondheidsmonitor Volwassenen & Ouderen heeft Volksgezondheid dan ook geen vaste bewaartermijn. Veranderingen van de gezondheid van een bevolking ontstaan vaak langzaam en over langere perioden van tijd. Om deze veranderingen zo goed mogelijk te kunnen volgen is het belangrijk om datasets voor latere analyses te bewaren. In het geval dat Volksgezondheid gemeente Utrecht op een gegeven moment stopt   met   het   uitvoeren   van   de   Gezondheidsmonitor   Volwassenen   &   Ouderen   (als   er   geen nieuwe edities meer plaats gaan vinden) volgen we in afspraak met het Archiefwet 1995 en Wet openbaarheid van bestuur (WOB) een bewaartermijn van 10 jaar.

Het ongeschoonde bestand (waar nog geen bewerkingen op zijn gedaan), wordt bewaard tot de analyses zijn uitgevoerd en de resultaten zijn gepubliceerd. De verwachting is dat dit halverwege 2023 gebeurt. Zo kan, bij eventuele fouten bij de schoning, nog worden terug gegaan naar de ongeschoonde bestanden zodat ze opnieuw kunnen worden geschoond. Naam- en adresgegevens worden drie maanden na uitvoer van het onderzoek verwijderd.

Het RIVM en het CBS bewaren de verzamelde gegevens ook voor onderzoek naar de gezondheidssituatie op landelijk niveau. Dit is vastgelegd in de afspraken die de samenwerkende partijen hebben gemaakt.

Welke rechten heb ik?

Als betrokkene heeft u een aantal rechten waarvan u gebruik kunt maken. Deze lichten we hieronder verder toe. Voor meer toelichting op deze rechten kunt u meer lezen op de website van de Autoriteit Persoonsgegevens.

Recht op informatie

U hebt recht op heldere informatie over wat een organisatie met uw persoonsgegevens doet en waarom. Om hieraan te voldoen is deze online privacyverklaring opgesteld. Hebt u aanvullende vragen dan kunt u deze stellen. Onderaan deze verklaring vindt u meer informatie hoe u dit doet. Een schriftelijke versie van deze privacyverklaring is op te vragen bij I&O Research via helpdeskGM@ioresearch.nl of 0800– 0191 (elke dag bereikbaar van 09.00 – 21.00 uur).

Recht op inzage en afschrift

U hebt het recht om uw gegevens in te zien. Een verzoek tot inzage is alleen mogelijk in de fase waarin data wordt verzameld(6 september t/m 9 december). Na deze eerste fase worden alle terug te leiden gegevens verwijderd. Hierdoor wordt het onmogelijk om individuele gegevens terug te leiden zonder extra informatie van het CBS.

Recht op rectificatie

U hebt het recht om gegevens die niet (langer) juist zijn, te laten aanpassen. Een verzoek tot rectificatie (aanpassing) is alleen mogelijk in de fase waarin data wordt verzameld (6 september t/m 9 december). Na deze eerste fase worden alle terug te leiden gegevens verwijderd. Hierdoor wordt het onmogelijk om individuele gegevens terug te leiden zonder aanvullende informatie van het CBS.

Recht op gegevenswissing

U kan een verzoek indienen om uw persoonsgegevens te laten verwijderen. Een verzoek tot gegevenswissing is alleen mogelijk in de fase waarin data wordt verzameld (6 september t/m 9 december). Na deze eerste fase worden alle terug te leiden gegevens verwijderd. Hierdoor wordt het onmogelijk om individuele gegevens terug te leiden zonder aanvullende informatie van het CBS.

Recht op beperking van de verwerking

In bepaalde gevallen (zoals bepaald in de Algemene Verordening Gegevensbescherming) kunt u vragen om de verwerking van uw gegevens te verminderen. Dit is alleen mogelijk als de gegevens mogelijk niet juist zijn. Een verzoek tot verminderen van de verwerking is alleen mogelijk in de fase waarin data wordt verzameld (6 september t/m 9 december). Na deze eerste fase worden alle terug te leiden gegevens verwijderd. Hierdoor wordt het onmogelijk om individuele gegevens terug te leidenzonder aanvullende informatie van het CBS.

Recht op overdraagbaarheid van de gegevens

U hebt het recht om de door u aangeleverde persoonsgegevens in een digitaal (machine leesbaar) formaat terug te ontvangen. Een verzoek tot overdraagbaarheid van gegevens is alleen mogelijk in de fase van waarin data wordt verzameld (veldwerk) tot 15 december 2022. Na deze eerste fase worden alle terug te leiden gegevens verwijderd. Hierdoor wordt het onmogelijk om individuele gegevens terug te leiden zonder aanvullende informatie van het CBS.

Vrijheid van deelname en recht van bezwaar

Deelname aan de GGD Gezondheidsmonitor 2022 is vrijwillig. Op elk moment kan deelname worden geweigerd, zonder een reden te geven. U hebt echter ook het formele recht op bezwaar. U kunt daar gebruik van maken als uw persoonlijke omstandigheden daar reden toe geven.

Bij wie kan ik terecht met vragen?

Hebt u vragen over uw rechten en hoe u die kunt uitvoeren binnen dit onderzoek? Dan kunt u tot 15 december 2022 contact opnemen met I&O Research:

  • Per e-mail: helpdeskGM@ioresearch.nl (vermeld hierbij uw inloggegevens)
  • Telefonisch: 0800-0191 (elke dag bereikbaar van 09.00 – 21.00 uur)

Of wilt u een klacht indienen? Dan kunt u contact opnemen met Johnny Janssen, Privacy en Security Officer Volksgezondheid, gemeente Utrecht:

Hebt u vragen over het onderzoek of hoe Volksgezondheid met uw antwoorden omgaat? Dan kunt u contact opnemen met Jessica Bouwman, projectleider Gezondheidsmonitor 2022:

Bent u het niet eens met de uitkomst van uw klacht of verzoek, of hoe uw klacht of verzoek is afgehandeld? Dan kunt u hierover een klacht indienen bij de Autoriteit Persoonsgegevens.

Voor meer informatie over hoe Volksgezondheid omgaat met uw privacy, zie het algemene privacyreglement van de Gemeente Utrecht.