Merwedekanaal van Rijk naar gemeente en waterschap

Rijkswaterstaat is op dit moment eigenaar en beheerder van het Merwedekanaal. We onderzoeken samen met Rijkswaterstaat en het waterschap Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden (HDSR) hoe de gemeente eigenaar kan worden. Het beheer gaat dan naar het waterschap. 

Wanneer?

Het plan is dat we in het eerste kwartaal van 2027 eigenaar worden.

Waarom de overdracht?

Vroeger was het Merwedekanaal belangrijk voor de landelijke scheepvaart. Dat is niet meer zo. Het is nu stadswater dat bijdraagt aan recreatie, natuur en klimaat. Met de overdracht krijgen we meer invloed op het gebruik en onderhoud van het kanaal en de oevers. Dat is belangrijk, omdat de stad groeit en er veel nieuwe bewoners bijkomen. Zoals in de Merwedekanaalzone en het Beurskwartier.

Wat gaan we doen na de overdracht?

Na de overdracht willen we het achterstallig onderhoud aan bruggen, sluizen en kades en het kanaal aanpakken. Het waterschap gaat het kanaal na overdracht als eerste baggeren op de plekken waar dat kan. Op sommige plekken moeten we eerst de oevers vervangen.

Het beheer en onderhoud van het kanaal stemmen we zo goed mogelijk af op de behoefte van de bewoners en gebruikers. 

Ook willen we de waterkwaliteit verbeteren door natuurvriendelijke oevers langs het Merwedekanaal aan te leggen als onderdeel van rondje stadseiland. Zo wordt het kanaal een gezonde, prettige en goed onderhouden plek voor bewoners en gebruikers.

Waar zijn we nu mee bezig?

In 2025 maakten we samen met Rijkswaterstaat en het waterschap voorlopige afspraken over de overdracht. In 2026 werken we deze afspraken verder uit en leggen deze vast in een overeenkomst.

Begin 2027 nemen we een definitief besluit over de overdracht. Samen met het waterschap maken we vervolgens een aanpak voor het eerste onderhoud na de overdracht. 

Ondertussen praten we met bewoners die op het water wonen, gebruikers en andere betrokkenen van het Merwedekanaal. We onderzoeken de kwaliteit van de bruggen, kades en sluizen en welk onderhoud er bij de overname komt kijken. Zo weten we wat ons en de omgeving te wachten staat. 

• We onderzoeken de locaties waar we natuurvriendelijke oevers kunnen aanleggen langs het Merwedekanaal.

• Bijeenkomst 15 oktober 2026. We onderzocht hoe diep het kanaal moet zijn. We vroegen via een brief aan woonbootbewoners en schippers wat de afmetingen en diepgang van hun woonboten en schepen zijn. Tijdens de bijeenkomst van 15 oktober 2026 presenteerden we het voorstel voor de waterdiepte en vaarklasse aan de woonbootbewoners en schippers. Hierbij is rekening gehouden met ‘houden wat je hebt', dus met de huidige afmetingen van boten. In de toekomst zal bij aanschaf van een nieuw (woon)schip rekening gehouden moeten worden met de dieptes en doorvaarbreedte die nu zijn voorgesteld.
• Zomer 2026: het waterschap deed onderzoeken die nodig zijn voor het baggeren van het Merwedekanaal, de Vaartse Rijn en de Catharijnesingel. De gemeente deed onderzoek naar de staat van de oevers.
• 19 juni 2026: test uitgevoerd met de Muntsluisbrug om te controleren of de brug en de techniek nog goed werkt.
• 3 februari 2026: raadsbrief Vervolg overdracht Merwedekanaal
• 18 december 2025: aangenomen motie M725 Merwedekanaal zwart op wit
• 25 november 2025: overzicht van wensen en bedenkingen over de overdracht met antwoorden
• 10 oktober 2025: raad geïnformeerd over het voornemen om het Merwedekanaal over te dragen

Deze projecten hebben ook te maken met het Merwedekanaal: 

• Merwedekanaalzone
• Oeverpark Rondje Stadseiland
• Bruggen over het Merwedekanaal
• Programma Gezond Water

Daarmee werken we aan een aantrekkelijk, toegankelijk Merwedekanaal dat klaar is voor de toekomst. 

We zijn nu nog geen eigenaar van het kanaal. Rijkswaterstaat is het aanspreekpunt voor vragen over het kanaal, zoals ligplaatsen, kades, sluizen en bruggen.

Neem contact op met Rijkswaterstaat