Bomen Ziekten en plagen

Ziekten en plagen bij bomen zijn een natuurlijk verschijnsel. Denk aan virussen, bacteriën of insecten. Sommige ziektes kunnen dodelijk zijn voor de boom.

Op deze pagina:

Bestrijden van ziekten en plagen

We willen zo veel mogelijk de natuur haar gang laten gaan. Daarom zijn we voorzichtig met het bestrijden van ziekten en plagen. We grijpen pas in:

  • als er risico’s zijn voor de gezondheid van de mens (bijvoorbeeld bij de eikenprocessierups) of risico’s voor de omgeving
  • bij een ziekte waar de boom aan sterft (zoals iepziekte)

Melding over een boom doen

Doe een melding over een boom
Geef het boomnummer door bij uw melding. U vindt het boomnummer op de bomenkaart.

Video over ziekten en plagen

Wilt u weten hoe we bepaalde ziekten en plagen bestrijden? Bekijk dan de video. Hierin laten we zien hoe we de kastanjebloedingsziekte en eikenprocessierups bestrijden.

Video: Ziekten en plagen (3 min)

Iepziekte

De iepziekte is een dodelijke en zeer besmettelijke schimmelinfectie. Bij besmette bomen krijgen takken en bladeren geen voedsel en vocht meer, waardoor de boom op korte termijn sterft. We pakken de iepziekte dan ook actief aan. Zieke iepen halen we zo snel mogelijk weg. Een groot deel van de gezonde iepen geven we elk jaar een beschermende prik.

Is een iep eenmaal besmet? Dan moeten we de boom kappen. Daarvoor hebben we geen vergunning nodig. We planten een nieuwe boom terug. Soms een iep die beter bestand is tegen de iepziekte. Soms kiezen we een andere boomsoort.

We willen het liefst zo min mogelijk iepen kappen. Daarom spuiten we bijzondere iepen en iepenlanen ieder voorjaar uit voorzorg in.

Kastanjebloedingsziekte

Veel kastanjebomen hebben de kastanjebloedingsziekte. De ziekte wordt veroorzaakt door een bacterie. In combinatie met een zwam-aantasting is de ziekte uiteindelijk dodelijk voor de boom. Er is nog geen betrouwbaar middel tegen deze ziekte. In Utrecht zien we de kastanjebloedingsziekte sinds 2005. De ziekte komt voor bij de witte paardenkastanje (Aesculus hippocastanum) en de rode paardenkastanje (Aesculus carnea). Dit zijn de meest voorkomende soorten in Utrecht. De tamme kastanje is een andere soort. Deze kan de kastanjebloedingsziekte niet krijgen.

Omdat er geen middel is tegen de ziekte, planten we niet zomaar nieuwe kastanjes in de stad. Als een kastanje uitvalt door de kastanjebloedingsziekte, vervangen we deze door een andere boomsoort. Alleen op bijzondere plekken vervangen we kastanjes door nieuwe kastanjes. Het gaat dan bijvoorbeeld om groene rijksmonumenten (onder andere Zocherpark, begraafplaats Soestbergen), bijzondere kastanjelanen (onder andere Burgemeester Verderlaan) en markante kastanjes zoals de kastanjeboom op het plein bij het stadhuis.

Voor het volledige overzicht van de bijzondere plekken waar we kastanjes vervangen; zie deze kaart (laatste update: januari 2019). Door op een kastanje te klikken ziet u ook de leeftijd en de exacte soortnaam van de boom. U kunt ook zoeken op adres of op boomnummer naar een kastanje. Met de '+ knop' en '– knop', linksboven op de kaart, zoomt u in. In Utrecht stonden in 2018 ruim 2.500 kastanjebomen.

Kastanjemineermot

De larven van de kastanjemineermot maken doorzichtige plekken in de bladeren van de kastanje. Hierdoor drogen de bladeren uit. Ze worden bruin en vallen te vroeg af. De boom kan hierdoor minder goed gebruikmaken van het groeiseizoen. De kastanjemineermot is niet schadelijk voor de boom.

Roetschorsziekte

De roetschorsziekte wordt veroorzaakt door een schimmel (Cryptostroma corticale). De ziekte komt vooral voor bij Esdoorns en is dodelijk voor de boom. De schimmel gaat via wondjes of takeinden de boom binnen en zorgt ervoor dat de boom afsterft. Hierdoor kunnen takken of de stam afbreken. Daarom kappen we besmette bomen zo snel mogelijk.

Besmette bomen pakken we in plastic in, zodat de schimmel niet verspreidt en gezondheidsklachten worden voorkomen. Daarna kappen we de boom. Daarvoor hebben we geen vergunning nodig. We kunnen de ziekte nog niet bestrijden. Het verwijderen van de zieke bomen is tot nu de enige maatregel om verdere verspreiding van de roetschorsziekte tegen te gaan.

De roetschorsziekte kan ook schadelijk zijn voor de gezondheid van de mens bij lange en herhaalde blootstelling. De sporen van de schimmel kunnen in de longen en ogen komen en zorgen voor problemen met de luchtwegen, zoals hoesten en kortademigheid. De kans dat u klachten krijgt is klein. Hebt u vragen over de risico’s voor uw gezondheid, dan kunt u contact opnemen met de GGD Regio Utrecht.

Spinselmot

De rupsen van de spinselmot zijn een plaag voor bomen. In het late voorjaar eten de rupsen razendsnel een boom of heester kaal. Ze pakken de boom of struik in een soort wit spinrag in. Na ongeveer 4 tot 6 weken verlaten de rupsen de boom. De boom zal dan weer nieuwe bladeren gaan maken.

Spinselmot is niet schadelijk voor de mens of de boom. We bestrijden dit dan ook alleen bij extreme overlast. Bijvoorbeeld bij grote aantallen rupsen dicht bij de ingang van een woning.

Hulp en contact Parken en groen

Telefoon

14 030

E-mail

Reactieformulier