OnderwijsLeerplicht

Leerplicht en kwalificatieplicht (0-18 jaar)

De leerplichtwet geldt voor iedereen die in Nederland woont. Elk kind is leerplichtig vanaf het moment dat hij of zij 5 jaar is tot het einde van het schooljaar waarin een kind 16 jaar wordt. De meeste kinderen gaan al vanaf 4 jaar naar school. 

Van 16 tot 18 jaar geldt de kwalificatieplicht. Dit houdt in dat jongeren zonder startkwalificatie tot hun 18de verjaardag naar school moeten gaan. Een startkwalificatie is minimaal een diploma havo of mbo niveau 2. Tijdens de kwalificatieplicht gelden dezelfde regels als tijdens de leerplicht.

U bent als ouder/verzorger verplicht om een kind in te schrijven op een school. Vanaf 12 jaar is een kind ook zelf verantwoordelijk om naar school te gaan. Als uw kind dan niet naar school gaat, meldt de school dit aan de leerplichtambtenaar.


Niet meer leerplichtig (18-23 jaar)

Jongeren tussen de 18 en 23 jaar zijn niet meer leerplichtig. Als een jongere zonder diploma wordt uitgeschreven bij zijn of haar opleiding, meldt de school dit bij de gemeente als vroegtijdig schoolverlater. Dit is de Regionale Meld- en coördinatiefunctie (RMC). Het is belangrijk voor de kansen op de arbeidsmarkt om schooluitval te voorkomen. Daarom meldt de school bij het RMC ook wanneer een jongere verzuimt. Zij gaan in samenwerking met de school in gesprek met de jongere.

Jongeren zonder startkwalificatie die niet naar school gaan, worden geholpen door een trajectadviseur. Zij begeleiden jongeren naar school en/of werk. Daarnaast helpen zij jongeren die een langere periode geen schoolinschrijving hebben.


Voorkomen vroegtijdige uitval

We begeleiden alle kinderen en jongeren waar nodig in hun unieke pad richting deelname aan de samenleving. Elk kind en elke jongere telt bij ons. Zij hebben het recht, maar ook de plicht om onderwijs te volgen.

We streven ernaar zoveel mogelijk jongeren een startkwalificatie of een diploma naar vermogen te behalen. Verzuim is een belangrijk signaal voor mogelijke vroegtijdige uitval. Het aantal vroegtijdige schoolverlaters wil gemeente Utrecht zo laag als mogelijk houden. Hiervoor wordt de oorzaak van het schoolverzuim achterhaald. Samen met het kind/jongere, ouders en betrokken partners wordt er een plan opgesteld.


Bijzonder verlof, vrijstelling en alternatief onderwijsprogramma

In sommige situaties is bijzonder verlof (toegestaan verzuim) mogelijk. Dit kan bijvoorbeeld voor een huwelijk of begrafenis. Wilt u bijzonder verlof van 10 dagen of minder aanvragen, dan kunt u terecht bij de school van uw kind. Bijzonder verlof voor méér dan 10 dagen vraagt u aan bij de gemeente.


Vraag bijzonder verlof aan (meer dan 10 dagen)

Bij uitzondering krijgt uw kind vrijstelling van leerplicht. Bijvoorbeeld als uw kind om een lichamelijke of psychische reden geen onderwijs kan volgen.

vrijstelling leerplicht aanvragen

Bij uitzondering kan er worden afgeweken van het schoolprogramma bij een leerplichtige/kwalificatieplichtige jongere van 16 of 17 jaar. Hiervoor gelden een aantal voorwaarden.

Vraag alternatief schoolprogramma aan


Informatie voor onderwijsinstellingen

Verzuimt een leerling 16 uur in aaneengesloten 4 weken? Dan moet u dit melden bij de gemeente. Heeft een leerling 16 uur in 4 weken nog niet verzuimd, maar is er wel reden tot zorg? Dan kunt u dit ook bij ons melden.

Wil een ouder/verzorger bijzonder verlof aanvragen voor 10 dagen of minder? Dat kan met dit formulier:

Download aanvraagformulier bijzonder verlof (pdf, 68 kB)


Hulp en contact

E-mail: leerplicht@utrecht.nl

Telefoon: 030 - 286 26 60  (bereikbaar van 8.30-17.00 uur)